Bachs roep om vrede krijgt in Zwolle indringende beelden uit vergeten oorlogsgebieden
Bachs Hohe Messe klinkt in Dominicanenkerk Zwolle met beelden uit oorlogsgebieden
Ars Musica staat tijdens het concert onder leiding van dirigent Patrick van der Linden. Voor het gezelschap is het de eerste uitvoering van de Hohe Messe in Zwolle.
Van smeekbede naar vrede
De Hohe Messe, of Mis in b-klein, BWV 232, behoort tot de bekendste grote vocale werken van Bach. De componist bracht er muziek uit verschillende perioden van zijn leven in samen. Daardoor zijn in het werk uiteenlopende muzikale stijlen te horen.
Grootse koordelen worden afgewisseld met intieme aria’s en duetten. De mis begint met het Kyrie eleison, de smeekbede om ontferming, en eindigt met het Dona nobis pacem: geef ons vrede.
Juist die beweging krijgt tijdens het concert in Zwolle extra betekenis. Tussen de muziek is ruimte om stil te staan bij mensen die tegenwoordig met oorlog en crises worden geconfronteerd.
Foto’s uit vergeten crisisgebieden
Daarvoor worden beelden gebruikt van fotograaf Lieuwe Siebe de Jong. Zijn foto’s maken deel uit van de tentoonstelling Gezicht van de stilte, die momenteel eveneens in de Dominicanenkerk te zien is.
De Jong fotografeerde mensen in gebieden waar oorlog, geweld of andere crises het dagelijks leven bepalen. De expositie richt zich nadrukkelijk op mensen uit conflicten die in het internationale nieuws niet altijd veel aandacht krijgen.
Niet de oorlog zelf, maar de mensen die ermee moeten leven staan centraal. Hun verdriet, veerkracht en toekomstverwachtingen worden in de portretten zichtbaar.
Tijdens de Hohe Messe is er een meditatief moment waarin bij deze beelden wordt stilgestaan. Ook worden enkele gedichten gebruikt om een verbinding te leggen tussen de muziek, de foto’s en de thema’s ontferming en vrede.
Ars Musica voor het eerst met Hohe Messe in Zwolle
De uitvoering is in handen van het Ars Musica Concertkoor en Orkest. Het geheel staat onder leiding van dirigent Patrick van der Linden.
Als solisten werken Agnes van Laar (sopraan), Robert Kuizenga (alt), Adriaan de Koster (tenor) en Jouke Wijmenga (bas) mee.
Van der Linden is bij een breder publiek onder meer bekend door uitvoeringen van de Johannes-Passion die op de landelijke televisie werden uitgezonden. Met Ars Musica voert hij regelmatig grote werken uit de barok en andere perioden van de klassieke muziek uit.
Een werk dat Bach nooit als geheel hoorde
De geschiedenis van de Hohe Messe is bijzonder. Bach schreef de mis niet in één keer. Delen ontstonden in verschillende perioden van zijn leven en een deel van de muziek is gebaseerd op eerder gecomponeerd materiaal.
In zijn laatste levensjaren bracht Bach de afzonderlijke delen samen tot de omvangrijke compositie die tegenwoordig als de Mis in b-klein of Hohe Messe bekendstaat.
Het werk bestrijkt vrijwel het volledige spectrum van Bachs vocale schrijfkunst. Oude contrapuntische technieken staan naast muziek die voor zijn tijd juist modern klonk. Uitbundige koordelen worden gevolgd door veel kleinere en persoonlijker klinkende momenten.
Een volledige uitvoering duurt ongeveer twee uur. Er zijn geen aanwijzingen dat Bach het complete werk tijdens zijn leven zelf uitgevoerd heeft gehoord.
Dominicanenkerk heeft lange traditie met Bach
De keuze voor de Dominicanenkerk als locatie sluit aan bij een lange Zwolse traditie van grote koorwerken. De kerk aan de Assendorperstraat en Assendorperdijk wordt al decennialang gebruikt voor uitvoeringen van onder meer Bachs passiemuziek.
Ook in 2026 klonk er al meerdere keren muziek van Bach. In maart werd er bijvoorbeeld Passio in Miniatuur uitgevoerd en in april trok een gezamenlijk optreden van het Greijdanus Schoolkoor en Ars Musica volgens de organisatie meer dan 1.200 bezoekers verdeeld over twee concerten.
Op 9 oktober keert Ars Musica terug, ditmaal met een van Bachs omvangrijkste composities.
Kaarten vanaf 22 euro
Het concert begint vrijdag 9 oktober om 20.00 uur in de Dominicanenkerk in Zwolle. Voor de uitvoering zijn drie rangen beschikbaar. Een kaart voor rang 1 kost 52 euro, rang 2 kost 36 euro en voor rang 3 bedraagt de toegangsprijs 22 euro.
Kaarten zijn vooraf online verkrijgbaar. Wanneer het concert niet in de voorverkoop uitverkocht raakt, worden ook aan de deur kaarten verkocht.
De fototentoonstelling Gezicht van de stilte van Lieuwe Siebe de Jong is los van het concert nog tot en met 25 oktober in de Dominicanenkerk te bekijken.
