Bescherm de jonkies: jonge dieren hebben onze rust en ruimte hard nodig
Het broedseizoen is begonnen en dat betekent dat in heel Nederland weer talloze jonge dieren worden geboren. Van piepkleine zangvogels tot reekalfjes en jonge hazen: de natuur staat vol nieuw leven. Maar dat leven is kwetsbaar. Daarom roepen natuurorganisaties bezoekers op om juist in deze periode extra rekening te houden met de dieren die in onze natuurgebieden leven.
Met de campagne ‘Bescherm de jonkies’ vragen Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten en LandschappenNL wandelaars, fietsers, hondeneigenaren en waterrecreanten om bewust en zorgvuldig met de natuur om te gaan. Een kleine aanpassing in gedrag kan namelijk een groot verschil maken voor jonge dieren die nog volop moeten groeien en leren overleven.
Waarom rust zo belangrijk is
Tijdens het broedseizoen – van 15 maart tot 15 juli – zoeken dieren een partner, bouwen ze nesten, leggen ze eieren en krijgen ze jongen. In deze periode zijn ze extra gevoelig voor verstoring. Een onverwachte ontmoeting met een mens, hond of boot kan genoeg zijn om:
- een ouderdier te laten schrikken
- een nest tijdelijk te verlaten
- jongen bloot te stellen aan kou of roofdieren
- stress te veroorzaken bij grotere dieren zoals reeën en hazen
Sommige vogelsoorten beginnen al vroeg in het jaar met broeden, zoals de blauwe reiger en de bosuil. Andere soorten gaan juist langer door. Daarom is het belangrijk om ook buiten de vaste periode alert te blijven.
Honden aan de lijn: een kleine moeite, een groot effect
Voor hondeneigenaren is het een simpele handeling, maar wel één die enorme impact heeft: honden aan de lijn houden.
Boswachter Thirza Vredenburg legt uit waarom: “Hoe lief of rustig je hond ook is, een rondsnuffelende hond laat geursporen achter die voor andere dieren een duidelijk signaal van gevaar vormen. Dieren kunnen daardoor schrikken of gebieden mijden, ook als de hond al lang weer weg is.”
Die geursporen veroorzaken stress bij:
- grote grazers
- vogels
- reeën
- hazen
- vossen
- dassen
En honden met jachtinstinct kunnen zelfs zonder te bijten of te vangen al zoveel stress veroorzaken dat ouderdieren hun nest verlaten of jongen niet overleven. Door je hond aan te lijnen, voorkom je dat.
Hoe bezoekers kunnen helpen
Iedereen die de natuur bezoekt, kan bijdragen aan een veilige omgeving voor jonge dieren. Dat begint met eenvoudige regels:
- Blijf op de paden
- Houd honden aan de lijn
- Houd afstand tot oevers en rietkragen
- Vaar rustig en houd afstand tot broedende vogels
Met deze kleine aanpassingen krijgen jonge dieren de rust en ruimte die ze nodig hebben.
Samen zorgen voor nieuw leven
De campagne ‘Bescherm de jonkies’ bouwt voort op de eerdere actie Welkom in de kraamkamer van Moeder Natuur. Het doel blijft hetzelfde: bezoekers bewust maken van hun invloed op de natuur en laten zien hoe eenvoudig het is om jonge dieren te helpen.
Het initiatief wordt gedragen door Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten en LandschappenNL, en ondersteund door provincies, recreatieschappen, toeristische organisaties en vele andere partners.
Samen zorgen we ervoor dat de Nederlandse natuur een veilige plek blijft voor nieuw leven.
